Voion | Arbeidsmarkt & opleidingsfonds voortgezet onderwijs

Er wordt gezocht op *

Nieuws

Aantal onbevoegd gegeven lessen gedaald

donderdag 9 februari 2017 | Arbeidsmarkt & mobiliteit | Loopbaan & professionalisering

In 2015 is het aantal onbevoegd gegeven lessen gedaald met 0,5 procentpunt naar 5,1 procent. Dat betekent dat leerlingen vergeleken met 2014 circa 5.000 uur minder onbevoegd les hebben gekregen. De daling van het aantal onbevoegd gegeven lessen in het vo is inmiddels duidelijk ingezet. Nu ook de effecten van het plan van aanpak duidelijk worden, heb ik er vertrouwen in dat deze daling doorzet. Dat schrijft staatssecretaris Dekker in de aanbiedingsbrief van het onderzoeksrapport IPTO-2015 aan de Tweede Kamer.

In het IPTO-rapport Bevoegdheden en vakken in het vo van CentERdata worden de meest recente cijfers over bevoegd lesgeven afgezet tegen de meting van het jaar ervoor. De doelstelling is dat in 2017 alle lessen bevoegd of benoembaar worden gegeven. Pas als de cijfers van 2017 bekend zijn (begin 2019) zal blijken of dat gelukt is. In het huidige onderzoek gaat het om de cijfers van peildatum 1 oktober 2015.

Samen met de landelijke koepelorganisaties van leraren, lerarenopleidingen en schoolbesturen is het plan van aanpak Tegengaan onbevoegd lesgeven in het vo opgesteld. ‘De afname van het aantal onbevoegd gegeven lessen maakt duidelijk dat de scholen en leraren serieus werk maken van de aanpak van onbevoegdheid. Uit signalen uit het veld wordt duidelijk dat, mede door de maatregelen, het plan vruchten begint af te werpen. Dat is te zien bij leraren, scholen en lerarenopleidingen’ , aldus Dekker.

Uit het IPTO-rapport komt een divers en complex beeld naar voren. Zo wordt in het ene vak weinig onbevoegd lesgegeven en is het probleem bij andere vakken hardnekkiger. Ook zijn er verschillen tussen schoolsoorten en regio’s.

Onbevoegd lesgeven gaat niet altijd samen met een lerarentekort
Vakken waarin het meest onbevoegd wordt lesgegeven zijn wiskunde, techniek, Engels, maatschappijleer en het combinatievak natuurkunde/scheikunde (NASK). Dat was ook in de vorige meting zo. In een vak waar veel lessen onbevoegd worden gegeven, is niet vanzelfsprekend ook een lerarentekort. Bij het vak maatschappijleer staat relatief vaak een onbevoegde leraar voor de klas, maar zijn voldoende leraren beschikbaar. De bètavakken waarbij relatief vaak onbevoegd les wordt gegeven, hebben wel een lerarentekort.

Onbevoegd lesgeven vooral in tweedegraads gebied
Vooral in het tweedegraadsgebied wordt onbevoegd lesgegeven. Dat gebeurt vaker in het vmbo dan in de onderbouw van havo en vwo. Goed nieuws is dat het percentage onbevoegd gegeven lessen in het vmbo wel is gedaald met 0,9 procentpunt.

Regionale verschillen zijn groot
Er zijn net als bij de vorige meting aanmerkelijke regionale verschillen. Rijnmond en Haaglanden blijven twee grote regio’s met relatief veel onbevoegd gegeven lessen. Maar ook in Overijssel, Gelderland en Oost-Groningen wordt bovengemiddeld veel onbevoegd les gegeven. Dat wil niet zeggen dat krimpregio’s altijd slecht scoren. In Zuid-Limburg gaat het bijvoorbeeld juist goed.

Leraar van onbevoegd gegeven les heeft vaak wel een andere bevoegdheid
Kijkend naar de totale lerarenpopulatie in het vo heeft 97,6 procent van de leraren enige bevoegdheid. Een les die onbevoegd wordt gegeven, wordt dan ook vaak door een “anders- of onderbevoegde” leraar gegeven: een leraar met een diploma in een ander vak of met een andere graad. Jongere docenten hebben vaker dan oudere leraren niet de juiste bevoegdheid voor alle lessen die zij geven.