Voion | Arbeidsmarkt & opleidingsfonds voortgezet onderwijs

Er wordt gezocht op *

Publicaties

Arbeidsmarktanalyse VO

maandag 25 november 2013 | Arbeidsmarkt & mobiliteit

Betreft: analyse van de arbeidsmarkt in het voortgezet onderwijs
In opdracht van: Voion
Uitgevoerd door: ITS Radboud Universiteit Nijmegen
Publicatie rapport: november 2013    

Wie werken er in het voortgezet onderwijs? Welke leeftijd hebben deze mensen, wat is hun opleiding en in welke vakken geven ze les? Hoeveel ondersteuners zijn er werkzaam en welke leeftijd hebben zij? Wat is de personele behoefte van scholen en kan daar nu en in de toekomst in worden voorzien? En draagt het personeelsbeleid van de sector hieraan bij? Op basis van bestaande gegevens heeft het ITS Radboud Universiteit Nijmegen voor Voion input geleverd om deze en andere vragen te beantwoorden. Dit heeft geresulteerd in het rapport Arbeidsmarktanalyse VO.  

De Arbeidsmarktanalyse VO bevat onder meer gegevens over:
  • ontwikkelingen in de werkgelegenheid en het personeelsaanbod;
  • de actuele situatie op het gebied van sociale zekerheid en ziekteverzuim;
  • recent ontwikkelde mogelijkheden om docent te worden, zoals Eerst de Klas en Educatieve Minor;
  • het personeelsbeleid en de mobiliteit in de sector;
  • sturingsmogelijkheden die kunnen bijdragen aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt VO  

Conclusies:
Op basis van de huidige inzichten (stijgende leraar-leerlingratio, krimpende economie, dalend aantal leerlingen vanaf 2015) worden tot 2015 enige personele tekorten verwacht. Dit - voornamelijk kwantitatieve - tekort is in 2020 op sectorniveau echter zo goed als verdwenen. Er zal dan sprake zijn van een kwalitatieve mismatch: er zijn verschillende vakken waarvoor het nog steeds zeer lastig is om voldoende gekwalificeerd personeel te vinden, terwijl er aan de andere kant ook vakken zijn waarvoor een overschot aan personeel is. Daarbij komt nog eens dat er grote verschillen zijn tussen krimpregio’s en regio’s waar het leerlingenaantal nog weinig daalt.  

Dit beeld verandert echter compleet zodra de economie weer aantrekt en scholen het aantal leerlingen per leraar weer verlagen. Op dat moment ontstaat een nieuwe vraag naar personeel die de arbeidsmarkt in onbalans kan brengen. Een andere onzekere variabele is het effect van het recent gesloten Nationaal Onderwijsakkoord. Deze afspraken hebben vrijwel zeker invloed op de arbeidsmarkt, maar hoe en op welke manier is onduidelijk. Het omzetten van de BAPO naar een nieuwe seniorenregeling kan ervoor zorgen dat minder personeel nodig is (volledige afschaffing nu zou bijna 3.000 fte aan extra personeelsaanbod genereren), maar de verplichting dat in 2017 lessen alleen nog gegeven mogen worden door bevoegden kan een grote kwalitatieve personeelsbehoefte opleveren, opdat scholen hun vakkenaanbod overeind kunnen houden. Het streven naar een evenwichtige arbeidsmarkt gaat dan ook verder dan het bereiken van een cijfermatig evenwicht.  

Het risico van een kwalitatieve mismatch ligt bij een arbeidsmarkt als het voortgezet onderwijs al snel op de loer. Er zijn wellicht voldoende docenten, maar als die allemaal geschiedenis geven en er is behoefte aan wiskunde, dan is er sprake van een zeer onevenwichtige arbeidsmarkt met zowel grote werkloosheid als tekorten. Om- of bijscholing is in dergelijke gevallen niet altijd mogelijk en dit vraagt tijdig bijsturen. Bestaande data zijn daarbij behulpzaam.    


Meer informatie